زن آمریکایی در خیابان هم امنیت ندارد

آمارها می‌گویند ۷۳ درصد از زنان در آمریکا در فضاهای عمومی مورد آزار جنسی قرار گرفته‌اند. این یعنی در کشوری که قانون اساسی‌ دم از آزادی و امنیت می‌زند، سه زن از هر چهار زن، در تاکسی، در پارک یا در پیاده‌روی روزانه، طعم مزاحمت و تعرض را چشیده‌اند.

ترس از تاریکی و خیابان خلوت، برای یک زن آمریکایی یک واقعیت روزمره است که برایش استراتژی می‌چینند. اما این فقط یک روی ماجراست. جالب‌ترین و البته عجیب‌ترین بخش ماجرا آنجاست که این زنان، در حالی که برای امنیت جسمی خود در خیابان می‌جنگند، باید برای ساده‌ترین حق خود یعنی انتخاب پوشش هم بجنگند. در سال‌های اخیر، نوعی سیاست‌گذاری و گفتمان در غرب شکل گرفته که حجاب و هر پوشش مذهبی را نماد سرکوب می‌داند.

 نتیجه این نگاه، تلاش برای ممنوع کردن حجاب در مدارس، ادارات و فضاهای عمومی است. اینجا یک پارادوکس خنده‌دار و در عین حال تلخ شکل می‌گیرد: زنی که در خیابان باید از ترس متلک و تعرض فرار کند، در همان کشور اگر تصمیم بگیرد روسری یا حجابش را به عنوان یک انتخاب شخصی حفظ کند، با محدودیت قانونی و فشار اجتماعی روبرو می‌شود.

بسیاری از جریان‌های فمینیستی و رسانه‌های جریان اصلی، حجاب را نشانه بی‌اراده بودن زن می‌دانند. اما اینجا یک سوال ساده مطرح است: اگر آزادی واقعی یعنی زن خودش تصمیم بگیرد، چرا وقتی تصمیمش «حجاب» است، این آزادی زیر سوال می‌رود؟ چرا اجبار به «نپوشیدن کمتر از اجبار به پوشیدن ظالمانه است؟

در واقع زن آمریکایی هم باید در خیابان از دست آزاردهندگان فرار کند و هم در برابر فشار کسانی که مدل خاصی از زن مدرن را به او تحمیل می‌کنند، مقاومت کند. رسانه‌ها با تمرکز بر حجاب اجباری در کشورهای دیگر، این تصور را ساخته‌اند که رهایی زن یعنی فاصله گرفتن از هر نماد مذهبی. اما این یک نسخه تک‌بعدی از آزادی است. آزادی واقعی این نیست که به زن بگوییم چه بپوشد یا چه نپوشد؛ آزادی این است که وقتی زنی در خیابان‌های نیویورک قدم می‌زند، نه از تعرض بترسد و نه از قضاوت دیگران برای حجابش.

 مبارزه با آزار جنسی و امن کردن فضاهای عمومی یک ضرورت انکارناپذیر است، اما این ضرورت نباید به عنوان چماقی برای کنترل بدن زنان استفاده شود. تا زمانی که امنیت جسمی زنان در خیابان‌ها تضمین نشود و همزمان حق انتخاب آن‌ها در پوشش محترم شمرده نشود، هیچ جامعه‌ای نمی‌تواند ادعا کند که واقعاً برای زنان دارای امنیت و عادلانه است. آزادی یعنی نبود ترس در خیابان، و احترام کامل به تصمیم زن در انتخاب حجابش؛ بدون هیچ استثنا و بدون هیچ بهانه‌ای.

فائزه آقامحمدی