تاریخی - جهان بانو

«تا پس‌گیری قصرشیرین همین‌جا می‌مانم»؛ روایت دختران پادگان ابوذر از روزهای نخست جنگ
خرداد ۳۱, ۱۴۰۵

«تا پس‌گیری قصرشیرین همین‌جا می‌مانم»؛ روایت دختران پادگان ابوذر از روزهای نخست جنگ

از او می‌پرسیم که «تا چه مدت می‌خواهی در این‌جا بمانی؟» پاسخ می‌دهد که: «می‌خواهی نیست! تا هر وقت که قصرشیرین را پس بگیریم من همین جا خواهم بود.»

رباب؛ بانویی با دو طفل شهید در کربلا
خرداد ۲۸, ۱۴۰۵

رباب؛ بانویی با دو طفل شهید در کربلا

حجت‌الاسلام حمید احمدی‌جلفایی با تشریح جایگاه، موقعیت و شخصیت حضرت رباب سلام‌الله‌علیها، به‌عنوان یکی از زنان شناخته‌شده و تأثیرگذار واقعه کربلا، اظهار کرد: رباب، دختر امرؤالقیس، از خانواده‌ای مسیحی در شام بود که در زمان خلیفه دوم اسلام آوردند.

قبه سبز کرمان؛ بنایی از زنی که در خون‌بارترین قرن ایران، فرهنگ را به قدرت تبدیل کرد
خرداد ۲۵, ۱۴۰۵

قبه سبز کرمان؛ بنایی از زنی که در خون‌بارترین قرن ایران، فرهنگ را به قدرت تبدیل کرد

هرچند که در میان صفحات کهن تاریخ، نام پادشاهان بیش‌تر با جنگاوری آن‌ها عجین شده است اما گاه به چهره‌هایی هم برمی‌خوریم که نه با قدرتی که شمشیرشان داشت، بلکه با دانش، فرهنگ و آبادانی ماندگار شده‌اند. یکی از این شخصیت‌های برجسته «قُتلغ‌ترکان» یا «تَرکان‌خاتون» بانوی نامدار حکومت قراختاییان کرمان است

کشف حجاب در ایران: نه فقط رضاخان! نقش چند جریان فکری پیش‌و‌پس‌
دی ۲۱, ۱۴۰۴

کشف حجاب در ایران: نه فقط رضاخان! نقش چند جریان فکری پیش‌و‌پس‌

در یک گفت‌وگوی اختصاصی با دکتر یعقوب توکلی، پژوهشگر تاریخ معاصر، روشن می‌شود که سیاست‌های «نوسازی» دورهٔ رضاشاه به‌عنوان تنها عامل کشف حجاب و تضعیف مبانی دینی ایران شناخته نمی‌شود. از اواسط قاجار تا حکومتت رضا خان، مجموعه‌ای از روشنفکران مبتنی بر سفرهای اروپایی و تمایل به «غرب‌ستیزی» به‌ دنبال یافتن ریشه عقب‌ماندگی کشور در باورهای دینی بودند و نه صرفا در ساختارهای سیاسی_اقتصادی. این جریان‌ها، که شامل بابیه، گروه‌های ادبی_ژورنالیستی، به‌ طرز فعال به نقد آداب دینی، از جمله پوشش، نماز و حج، پرداخته و به‌ویژه نقش زن در جامعه را مورد حمله قرار دادند. بنابراین، روایت‌گر تاریخ که پروژه کشف حجاب را تنها به رضاخان نسبت می‌دهد، صرفاً یک فریب تاریخ‌نگاری است و باید به تحلیل چندلایهٔ این تحولات فرهنگی_اجتماعی پرداخته شود.

فاطمه الفهری و بنیانگذاری دانشگاه القرویین، قدیمی‌ترین دانشگاه جهان
آذر ۲۹, ۱۴۰۴

فاطمه الفهری و بنیانگذاری دانشگاه القرویین، قدیمی‌ترین دانشگاه جهان

بنیان‌گذاری دانشگاه القرویین در قرن نهم میلادی توسط فاطمه الفهری، نمونه‌ای ماندگار از نقش زنان مسلمان در شکل‌گیری نهادهای علمی است؛ مرکزی که با گذشت بیش از یک هزاره، همچنان به‌عنوان قدیمی‌ترین دانشگاه فعال جهان شناخته می‌شود.

حریم گمشده: درس‌های معماری سنتی برای معماران امروز
آذر ۱, ۱۴۰۴

حریم گمشده: درس‌های معماری سنتی برای معماران امروز

معماری سنتی ایران چگونه با هشتی، دالان و حیاط مرکزی، حریم خانواده را حفظ می‌کرد؟ بازخوانی اصول این میراث فرهنگی برای ایجاد آرامش و کاهش مصرف انرژی در معماری معاصر.

آموزش دختران هدیه رضاخان نبوده است
شهریور ۳۱, ۱۴۰۴

آموزش دختران هدیه رضاخان نبوده است

تاریخ آموزش دختران در ایران، روندی طولانی و پرفراز و نشیب دارد و نباید به‌صورت معکوس و با تمرکز بر یک دوره خاص بررسی شود. تأسیس مدارس دخترانه در ایران به دوران مشروطه بازمی‌گردد، یعنی پیش از آن‌که رضاخان به قدرت برسد. در حالی‌که رضاخان این روند تاریخی را به نام خود ثبت کرده است.

قیام ملاخلیل علیه کشف حجاب رضاخانی
شهریور ۹, ۱۴۰۴

قیام ملاخلیل علیه کشف حجاب رضاخانی

ملاخلیل از روحانیون منطقه مکریان، مخالف سیاست کشف حجاب رضاخان بود که با ممانعت از اجرای این دستور، مبارزه مسلحانه علیه این رژیم را در سال 1307 آغاز کرد.

زنان دربار تیموری، هم پای پسران، پیشتاز فرهنگ
مرداد ۲۸, ۱۴۰۴

زنان دربار تیموری، هم پای پسران، پیشتاز فرهنگ

هر جا که زنان توانستند کلیشه‌های جنسیتی را درهم بشکنند و نقشی فراتر از نقش‌های سنتی خود ایفا کنند، نام‌های جاودانه‌ای در تاریخ ثبت کرده‌اند.

تنها زن سردار ایرانی که بود؟
مرداد ۹, ۱۴۰۴

تنها زن سردار ایرانی که بود؟

سردار مریم، زن سردار بختیاری، در جنگ جهانی اول با شجاعت تمام علیه استعمار روس و انگلیس ایستاد و نقش برجسته‌ای در دفاع از ایران ایفا کرد.

برو بالا