نام کاربری یا نشانی ایمیل
رمز عبور
مرا به خاطر بسپار
برای اینکه ارزش این عدد را بهتر درک کنیم، اول باید با یک خط قرمز جمعیتی آشنا شویم. جمعیتشناسان میگویند برای اینکه جمعیت یک کشور در بلندمدت ثابت بماند و کاهش پیدا نکند، نرخ باروری باید حداقل ۲.۱ باشد. هر عددی پایینتر از این یعنی جمعیت آن کشور به مرور پیر میشود، نیروی کار کم میآید و فشار روی سیستم بازنشستگی و درمان افزایش مییابد. حالا عمان با عدد ۲.۷ نه تنها از این آستانه بحرانی عبور کرده، بلکه با اختلاف قابلتوجهی بالاتر از همسایگان جنوبی خود ایستاده است. این یعنی جامعه عمان هنوز طراوت و جوانی خود را حفظ کرده و برای دهههای آینده، نسلی پویا و فعال در انتظار این کشور است.
اما سوال اصلی اینجاست که چرا عمان در این شاخص موفق عمل کرده و چه عواملی باعث شده زنان عمانی تمایل بیشتری به فرزندآوری داشته باشند؟ اولین و مهمترین عامل را باید در سیاستهای حمایتی دولت جستوجو کرد. دولت عمان در سالهای اخیر مشوقهای مالی خوبی برای خانوادهها در نظر گرفته، از وامهای کمبهره و کمکهزینههای ماهانه برای فرزندان گرفته تا تسهیلات ویژه برای خرید مسکن.
این مشوقها تا حد زیادی دغدغه مالی خانوادهها را کم کرده و تصمیمگیری برای بچهدار شدن را آسانتر کرده است. در کنار سیاستهای دولتی، نباید از نقش فرهنگ و باورهای اجتماعی غافل شد. در فرهنگ عمانی، خانواده هنوز جایگاه بسیار والایی دارد و فرزندآوری نه تنها یک انتخاب شخصی، بلکه یک ارزش اجتماعی محسوب میشود. در بسیاری از خانوادههای عمانی، داشتن سه یا چهار فرزند کاملاً طبیعی است و این سنت دیرینه همچنان پابرجاست.
از طرف دیگر، ساختار سنی جمعیت عمان نیز به این آمار دامن زده است. عمان جمعیت بسیار جوانی دارد و درصد زیادی از زنان در سنین باروری قرار دارند. این موضوع به صورت طبیعی باعث افزایش آمار تولد میشود. حالا اگر این شرایط را با همسایگان عمان مقایسه کنیم، تفاوتها حسابی چشمگیر میشود. در کشورهایی مثل امارات، کویت یا قطر، نرخ باروری اغلب زیر ۲ است.
دلیل این افت هم مشخص است؛ شهرنشینی سریع، هزینههای سرسامآور زندگی در کلانشهرها، اشتغال بالای زنان و از همه مهمتر، حضور میلیونها مهاجر خارجی که الگوی جمعیتی را به هم میریزند، باعث شده نرخ باروری بومیان این کشورها حسابی پایین بیاید. اما عمان با سرعتی آرامتر به سمت مدرنیته حرکت کرده و توانسته تعادل بین سنت و توسعه را حفظ کند.
حالا این آمار خوب برای عمان چه آیندهای را رقم میزند؟ بدون شک، داشتن جمعیت جوان بزرگترین برگ برندهٔ اقتصادی برای هر کشوری است. نسل جوان یعنی بازار کار پویا، مصرفکنندگان بیشتر، رونق کسبوکارها و خلاقیت در صنایع نوین. همچنین وقتی نسبت افراد فعال به سالمندان بالا باشد، فشار روی سیستم تأمین اجتماعی و بودجه درمان کاهش پیدا میکند و دولت میتواند منابع خود را صرف توسعه زیرساختها کند. اما این روی خوش سکه است. روی دیگر آن یک چالش جدی است که عمان نمیتواند از آن غافل شود. رشد سریع جمعیت به معنای نیاز فوری به اشتغالزایی است.
اگر دولت نتواند برای این نسل جوان به اندازه کافی شغل، مسکن و امکانات آموزشی مناسب فراهم کند، همین جوانان پرشور میتوانند به یک بحران اجتماعی و اقتصادی تبدیل شوند. عمان امروز باید بیش از هر زمان دیگری به فکر ایجاد مدارس، دانشگاهها، مراکز فنی و حرفهای و مهمتر از همه فضای کسبوکار باشد. در غیر این صورت، جمعیت جوان نه یک فرصت، بلکه یک تهدید بزرگ خواهد بود.
نرخ باروری ۲.۷ برای عمان یک زنگ خطر خوشایند است. خبری که هم امیدوارکننده است و هم هشداردهنده. عمان در نقطهای ایستاده که میتواند از این موج جمعیتی به عنوان پلهای برای پیشرفت استفاده کند، اما این پله را با تکیه بر برنامهریزی دقیق و سرمایهگذاری هوشمندانه باید بسازد. آمار امروز فقط یک عدد نیست؛ آیندهای است که دارد در آغوش عمان شکل میگیرد. حالا نوبت سیاستگذاران است که به جای خوشحالی از یک رتبه اولی، آستینها را بالا بزنند و برای فردای این جوانان فکری اساسی بکنند. آن وقت است که میتوان گفت این رتبه اول، واقعاً برای عمان خوشیمن بوده است.
گفتگوی جهانبانو با بانوان حاضر در مسیر مشایه
آشنایی با اولین موکب بین المللی زنانه
جملات کوتاه برای تشکر از بانوان خادم عراقی
چند توصیه برای مادران جهت در پیادهروی اربعین
به پاس ۱۰۰۰ روز خدمت
جریان مقاومت، جریانی است که باید همچنان خون تازه در آن دمیده شود
سختترین و سوزناکترین درد بشر، درد فراق است
مردم خوب میدانند چه کسی خدمتگزارشان است
یادبود بانوان آمل برای شهید رئیسی و شهدای خدمت